Zo kan ZZP wél. Nu de zekerheid nog

Zo kan ZZP wél. Nu de zekerheid nog

Koen Dijkstra, bestuursvoorzitter van Zelfstandigen Bouw, geeft een reactie op de overheidscampagne in het schildersvakblad Eisma’s Schildersblad.

‘Zo kan ZZP wél.’ Toen ik de titel van de overheidscampagne over de regels rond het inhuren van ZZP’ers zag, dacht ik: eindelijk. Niet opnieuw aandacht voor wat niet mag, maar juist laten zien hoe opdrachtgevers en zelfstandigen verantwoord kunnen samenwerken.

Als zelfstandig schilder weet ik hoeveel verantwoordelijkheid bij ondernemerschap hoort. Je zorgt voor klanten, planning, gereedschap, administratie en inkomen. Vanuit Zelfstandigen Bouw spreek ik vakmensen en opdrachtgevers die zorgvuldig willen samenwerken, maar door de onduidelijke ZZP-wetgeving niet weten of zij vooraf voldoende zekerheid hebben.

Ik hoor van schilders die jarenlang naar tevredenheid voor dezelfde aannemer werken en vervolgens te horen krijgen dat het bedrijf stopt met ZZP’ers. Niet omdat hun werk niet goed is, maar uit angst voor wat er achteraf over de samenwerking kan worden geoordeeld.

Daar zit het probleem. Bij de beoordeling of iemand zelfstandige of werknemer is, tellen alle feiten en omstandigheden mee, op basis van rechtspraak. Er is geen eenvoudig lijstje dat je vooraf kunt afvinken. Je kunt alles zorgvuldig regelen, maar toch pas later horen dat de samenwerking juridisch anders wordt beoordeeld.

In ons vak zou niemand eerst een huis schilderen en pas daarna aan de klant vragen of dit het gewenste verf- en kleursysteem was. Zulke afspraken maak je vooraf. Waarom lukt dat bij het inhuren van zelfstandigen dan niet?

Dat moet anders kunnen. Niet ‘werknemer, tenzij’, maar ‘ondernemer, want’. Wie aantoonbaar onderneemt, investeert, risico draagt en verantwoordelijkheid neemt, moet dat vooraf kunnen laten zien met een eigen status. Een opdrachtgever kan die controleren, net zoals een VCA-certificaat of verzekering wordt gecontroleerd. Klopt de status en voldoet de opdracht aan heldere voorwaarden, dan moet je erop kunnen vertrouwen dat de samenwerking in orde is.

Mensen die weinig keuzevrijheid hebben of nauwelijks over hun tarief en voorwaarden kunnen onderhandelen, verdienen bescherming. Maar maak die situaties niet het vertrekpunt voor beleid over alle zelfstandigen. De vakmensen die ik spreek, hebben bewust gekozen voor hun bedrijf en de verantwoordelijkheid die daarbij hoort en zijn daar trots op.

Waar de overheid tekortschiet, kunnen we als branche ook naar onszelf kijken. Werk tegen een gezond uurtarief. Reken door wat je nodig hebt voor je bus, gereedschap, verzekeringen en de weken waarin je niet kunt werken. Reserveer voor ziekte, vakantie, pensioen en arbeidsongeschiktheid. Dat is niet duur doen, dat is ondernemen.

Help elkaar daarbij. Deel kennis en geef eerlijk advies aan vakmensen die als ondernemer nog stappen kunnen zetten. Goed ondernemerschap ontstaat niet alleen door regels, maar ook door elkaar sterker te maken.

Mijn boodschap aan de politiek is helder: als verantwoord ondernemerschap echt belangrijk is, laat dat dan terugkomen in beleid en regelgeving. Geef ondernemers die hun zaken goed regelen ruimte en vertrouwen.

‘Zo kan ZZP wél’ is een goede boodschap. Laat het nu ook de basis zijn voor regels waarop zelfstandigen en opdrachtgevers vooraf kunnen bouwen.

Vragen of reageren? Mail Koen Dijkstra via koen.dijkstra@zelfstandigenbouw.nl.